Met welke kattenklachten komen dierenartsen het vaakst in aanraking?

Onze dierenarts vertelt. Elke week zie ik in mijn praktijk dezelfde bezorgde blik: een baasje dat zijn kat op de onderzoekstafel zet en zegt "ik weet niet precies wat er scheelt, maar er is iets anders." Die intuïtie klopt bijna altijd. Katten zijn meesters in het verbergen van ongemak, en net daarom is het zo waardevol dat jij als baasje de kleine signalen opvangt.

In deze blog:

• Bijtwonden: klein gaatje, groot risico >
  
  
• Tandproblemen: de stille pijn >
  
  
• Braken en diarree: het spijsverteringsstelsel aan het woord >
  
  
• Manken of een poot niet neerzetten: vaak een verborgen bijtwonde >
  
  
• Niet eten: een signaal dat nooit alleen staat >
  
  
• 3 tips van de dierenarts om je kat gezond te houden >
  
  
• Jij kent je kat beter dan wie ook >
  
  
• Zorg dichtbij in huis >

Wat zijn de meestvoorkomende kattenklachten?

• Bijtwonden
• Tandproblemen
• Braken en diarree
• Manken of pootje niet willen/kunnen neerzetten
• Niet eten

Bijtwonden: klein gaatje, groot risico

Een bijtwonde is vaak minder onschuldig dan ze eruitziet. Katten hebben lange, dunne hoektanden die diep in de huid en spierweefsel prikken, waardoor er een nauw kanaaltje ontstaat dat snel weer dichtsluit. Daaronder blijven bacteriën achter die zich, zonder zuurstof, ongestoord kunnen vermenigvuldigen. Binnen enkele dagen zie je dan een pijnlijke, warme zwelling onstaan: een abces. Dit gebeurt vooral bij buitenkatten na een territoriumgevecht, vaak rond de staart, poten of kop. 

Wat ik baasjes altijd meegeef: voel geregeld even over de vacht van je kat, zeker na een nachtje buiten. Een klein korstje dat pijnlijk aanvoelt of een bultje groter wordt, is voldoende reden om even langs je dierenarts te gaan. Hoe sneller we ingrijpen, hoe kleiner de kans dat het abces openbarst en een grotere wonde met zich meebrengt.

Tandproblemen: de stille pijn

Tandproblemen behoren tot de klachten die ik het vaakst over het hoofd zie gaan bij een eerste blik van een baasje, simpelweg omdat katten hun mond niet zomaar open willen laten bekijken. Toch evolueert tandplak na verloop van tijd tot tandsteen, wat kan leiden tot tandvleesontsteking (gingivitis). Tandproblemen zijn dan ook een veelvoorkomende oorzaak van chronisch ongemak bij katten.

Wat begint als een subtiele geur uit de bek, evolueert soms naar rode, gezwollen tandvleesranden of zelfs loszittende tanden. Katten met tandpijn eten vaak nog wel, maar doen dat trager, kauwen aan één kant of laten brokken vallen. Omdat dit zo geleidelijk verloopt, merkt een baasje het meestal pas op wanneer het al een tijdje speelt. Daarom raad ik aan om minstens één keer per jaar de mond even te inspecteren, of dit tijdens een controlebezoek te laten doen: rood tandvlees of een onaangename adem zijn signalen die het waard zijn om te bespreken.

Hoe verzorg ik de mond van mijn kat >

Braken en diarree: het spijsverteringsstelsel aan het woord

Braken en diarree zijn zonder twijfel de klachten waarmee ik het meest te maken krijg, en de oorzaken lopen sterk uiteen: van een simpele voedingsverandering of een te snel opgegeten maaltijd, tot parasieten, een virale infectie, een voedselintolerantie, haarballen of oorzaken buiten het maag- en darmstelsel zoals schildklierproblemen of nierproblemen.

Een enkele braakepisode bij een verder actieve, etende kat is meestal geen reden tot paniek. Wanneer het echter herhaaldelijk gebeurt, gepaard gaat met lusteloosheid, of wanneer er bloed in de ontlasting zichtbaar is, ligt de situatie anders. Ook aanhoudende diarree kan leiden tot uitdroging, zeker bij jonge kittens of oudere katten, wat sneller gevaarlijk wordt dan de meeste baasjes denken. 

Let dus op de duur en de frequentie, en op begeleidende signalen zoals lusteloosheid of een opgezette buik.

Manken of een poot niet neerzetten: vaak een verborgen bijtwonde

Manken is een klacht die baasjes bijna altijd meteen alarmeert, en terecht: een kat die plots een poot ontziet, verbergt zelden een klein probleempje. Wat velen niet weten, is dat manken en bijtwondes vaak hand in hand gaan. Een bijtwonde aan de poot veroorzaakt namelijk niet alleen een lokale infectie, maar ook zwelling en pijn in het onderliggende gewricht of spierweefsel, waardoor de kat de poot instinctief ontlast. In mijn praktijk is een verse bijtwonde dan ook één van de meest voorkomende oorzaken van plotseling manken bij buitenkatten, naast andere verklaringen zoals een verstuiking, een splintertje tussen de teentjes of, bij oudere katten, beginnende artrose. 

Het verschil zit in het verloop: een bijtwonde geeft meestal een plotse, heftige mankheid met soms koorts, terwijl artrose trager evolueert en katten stijver stappen, vooral na rust. Bekijk in beide gevallen de poot rustig zelf even, en laat het nakijken wanneer je een wonde, zwelling of aanhoudende pijn opmerkt.

Niet eten: een signaal dat nooit alleen staat

Van alle klachten in deze lijst is een kat die niet eet misschien wel de meest onderschatte, en tegelijk de meest urgente. Een kat die één maaltijd overslaat is doorgaans geen probleem, maar anorexie die langer dan 24 tot 48 uur aanhoudt, kan bij katten snel leiden tot een ernstige leverstoornis, de zogenaamde hepatische lipidose, omdat hun lichaam anders omgaat met vetreserves dan bijvoorbeeld dat van een hond.

Niet eten is bovendien zelden een op zichzelf staand probleem: het is vaak het gevolg van net de klachten die ik hierboven besprak, zoals tandpijn, misselijkheid door een spijsverteringsprobleem, of pijn door een bijtwonde. Daarom kijk ik bij een kat die niet eet altijd breder dan de eetlust alleen. 

Merk je dat je kat de voerbaak mijdt, minder interesse toont in favoriete snacks, of zelfs water laat staan? Wacht dan niet af, zeker niet bij katten die al wat ouder zijn of overgewicht hebben.

Mijn kat raakt haar brokjes niet meer aan, wat kan ik doen >

3 tips van de dierenarts om je kat gezond te houden

Jij kent je kat beter dan wie ook

Zorg dichtbij in huis

Sommige van deze klachten kan je mee helpen voorkomen of tijdig opvolgen met de juiste producten in huis. Voor tandverzorging vind je bij ons een ruime keuze aan tandenborstels, tandpasta's en dentale snacks die tandplak helpen tegengaan. Voor een gevoelige spijsvertering bieden onze hypoallergene en licht verteerbare voeding vaak al soelaas bij milde klachten. Een EHBO-setje voor huisdieren is dan weer ideaal om een kleine wonde na een kattengevecht meteen te reinigen.

En twijfel je over de gezondheid van je kat? Ons gratis diervoedingsadvies en dierenartsadvies staan voor je klaar om je op weg te helpen.